screen2bshot2b0002-07-182bat2b11-34-25-4120699

nội dung

892d8790ce1c11eab1778f32c19d96be-2228777

Xuất phát từ tư tưởng phản đối sự bất bình đẳng trong tiếp cận thông tin, kỹ năng và kiến thức khoa học chung của trái đất nhất là so với những cá thể hoặc vương quốc kém tăng trưởng, nhiều giải pháp giúp truy vấn những bài báo khoa học không tính tiền đã được tiến hành trong thời hạn qua. Dựa theo bài báo gốc đăng gần đây trên trang Thot Cursus ( tìm hiểu thêm thêm tại đây ) và một số ít kinh nghiệm tay nghề cá thể, xin san sẻ đến mọi người một số ít phương pháp hoàn toàn có thể truy xuất không lấy phí bài báo khoa học trên những tạp chí có tính phí .

1. Sci-Hub: kẻ tội đồ hay người cứu rỗi? (https://sci-hub.tw/)

Được tăng trưởng bởi một nhà nghiên cứu và điều tra trẻ về khoa học thần kinh ( neuroscience ) sống tại Liên Bang Nga, Kazakhe Alexandra Elbakyan, Sci-Hub là một website đi đầu trong việc tương hỗ tiếp cận không tính tiền những bài báo khoa học. Quan điểm của nhóm tăng trưởng này là ủng hộ mọi người đều bình đẳng trong tiếp cận những kỹ năng và kiến thức khoa học bất kể mức thu nhập, nơi ở, vị thế xã hội nào, v.v…screen2bshot2b0002-07-182bat2b11-34-25-3243287

Giao diện chính của Sci-Hub

Tháng 3/2017, lượng tài liệu của Sci-Hub chiếm khoảng chừng 68,9 % tổng số bài báo khoa học ĐK trên Crossref ( Cơ quan ĐK nhận diện đối tượng người tiêu dùng số hóa – Digital Object Identifier ( DOI ) Registration Agency – của Hiệp Hội DOI Quốc tế – the International DOI Foundation ) và chiếm 85,1 % tổng lượng bài báo đăng tải trên những tạp chí có trả phí. Hiện nay, Sci-Hub cung ứng đường dẫn không tính tiền đến hơn 65 triệu bài báo của những nhà nghiên cứu và hơn 500.000 lượt tải mỗi ngày, theo số liệu do trang web này cung ứng .Tuy nhiên, dự án Bất Động Sản nguồn mở này vấp phải sự phản đối nóng bức từ những ông lớn trong thị trường xuất bản khoa học, nổi bật là Elsevier. Để vượt mặt những cơ quan chủ quản trong những vụ kiện trên, Sci-Hub đôi lúc buộc phải đóng một tên miền ( ví dụ tên miền www.sci.hub.org ) nhưng lại thay bằng một tên miền khác ( www.sciencedirect.com.sci-hub.org ). Trong trường hợp tên miền nêu trên không hoạt động giải trí, hãy truy vấn https://twitter.com/scihub_love để update tên miền hoạt động giải trí trong thời hạn thực .Theo phản hồi từ những đồng nghiệp của mình thì Sci-Hub là ưu tiên số 1 của họ khi muốn tiếp cận những bài báo khoa học không lấy phí đến thời gian hiện tại .

2. Unpaywall và các extension tương tự: nhóm đối đầu không cân sức (https://unpaywall.org/)

Unpaywall ra đời vào cùng thời điểm với Sci-Hub bởi Heather Piwowar, Jason Priem và Cristhian Parra nhưng không bị cáo buộc về tính pháp lý do phương thức hoạt động khác biệt. Theo các tác giả này, thực tế, có gần một nửa số lượng bài báo nghiên cứu trực tuyến (có thể từ các tạp chí có thu phí) được đăng tải lại ở một nơi nào đó (ngoài trang tạp chí gốc), mà chúng ta có thể truy xuất miễn phí. Nhiệm vụ của Unpaywall là sẽ kiểm tra và báo cho người sử dụng biết bài báo chúng ta muốn đọc hiện có thể được download miễn phí trên nguồn nào hay không thông qua extension được cài trực tiếp vào các trình duyệt web như Firefox, Chrome.

Ngoài Unpaywall, còn có nhiều developper phát triển các extension khác mà mọi người có thể sử dụng. Chỉ cần bấm từ tìm kiếm là Google Scholar/ Lazy Scholar/ Kopernio/ Open Access Button + extension là sẽ được dẫn đến trang có chứa extension tương ứng. Các bước tiếp theo gần như giống nhau là click vào chữ “Add to Chrome”. Lưu ý ở đây mình sử dụng trình duyệt web Chrome, nếu sử dụng Fire, Internet Explorer, Cốc Cốc, v.v… mà không cài đặt được thì mọi người cài đặt Chrome để dùng nhé.
Vì phạm vi tìm kiếm của các extension này khác nhau nên mọi người có thể cài đặt nhiều extension vào Chrome cùng lúc. Mình đã cài thử 3 trên 5 em nêu trên và xài thử mà chưa thấy cái ẻm đánh nhau hay bị trục trặc gì nên chắc là ổn. Mình không giỏi về mảng công nghệ nên chỉ có thể review tới đây.

3. ResearchGate: bạn đồng hành cho dân nghiên cứu (https://www.researchgate.net/) 

Nếu ai chưa biết hoặc chưa từng sử dụng ResearchGate thì hoàn toàn có thể thử thưởng thức. Sơ lược một tí ResearchGate là một mạng xã hội ( tựa như Facebook, Instagram, Line, Zalo, v.v… ) nhưng dành riêng cho hội đồng nghiên cứu và điều tra khoa học. Nhiều năm trước, việc ĐK khá thuận tiện, nhưng vài năm trở lại đây, khi mình hướng dẫn cho những bạn sinh viên sử dụng có tí khó khăn vất vả. Nếu đã là người không ít có kinh nghiệm tay nghề, bài báo khoa học trong hoặc ngoài nước, email cá thể do cơ sở huấn luyện và đào tạo cung ứng thì việc ĐK khá thuận tiện. Đối với những bạn sinh viên, hoàn toàn có thể không vào được, lúc này hoàn toàn có thể nhờ một thầy cô hay người quen đã ĐK thành công xuất sắc gửi request cho mình để xác nhận với ResearchGate đây là một người trong cộng đồng khoa học .screen2bshot2b0002-07-182bat2b12-17-24-5412602
Sau khi ĐK thành công xuất sắc, hoàn toàn có thể tự thưởng thức những công cụ trong đây tùy ý. Mình chỉ xin san sẻ tính năng tương quan đến chủ đề thời điểm ngày hôm nay. Bên dưới là giao diện cá thể của ResearchGate. Mọi người hoàn toàn có thể tìm kiếm tên tác giả, tên bài báo cần đọc bằng ô tìm kiếm ở đầu trang. Nếu tác giả hoặc bài báo đó có trong hội đồng ResearchGate, trang này sẽ cung ứng những link như hình bên dưới. Có 2 trường hợp xảy ra :

(1) Bài báo có thể download miễn phí 

( 2 ) Cần hỏi xin từ tác giả, mọi người click vào ” Request full-text ” và … chờ. Tùy theo mức độ hoạt động giải trí của tác giả mà hoàn toàn có thể được phản hồi nhanh hay chậm, cũng như không phản hồi .109078056_641166949833991_2763102206828489484_n-3003366
Dưới đây là tin nhắn vấn đáp của một tác giả mà mình gửi request .

4. Twitter: cú tweet cuối cùng (https://twitter.com)

Nếu sau những nỗ lực ở phía trên vẫn chưa tìm được bản pdf của bài báo, còn một cách khác là sử dụng mạng xã hội Twitter. Đây là tip do một thầy người Pháp hướng dẫn cho mình từ nhiều năm trước. Thực ra lâu rồi mình toàn sử dụng thư viện của trường để tải về bài nên không biết cách này còn phát huy hiệu quả không. Nhưng dù sao có cách thì cứ thử xem sao .Sau khi ĐK thông tin tài khoản Twitter như những mạng xã hội khác. Mọi người gõ vào khung đăng trạng thái dòng chữ đại khái như sau : Can anyone help me get this article + địa chỉ URL của bài báo muốn đọc + # icanhazpdf + địa chỉ email của mình — > bấm nút Tweet và chờ. Vài ngày sau, mọi người hoàn toàn có thể vào và kiểm tra lại xem có cái reply cái tweet của mình không. Nếu có họ sẽ gửi đường link để tải về hoặc gửi file trực tiếp vào email của mình .

5. Và 7×7=49 phương thức khác

Sau đây là những phương pháp khác mình đã từng dùng tới :

Gửi email trực tiếp đến tác giả ( corresponding author ) trong bài báo

Nhờ đồng nghiệp, bạn bè đang công tác hoặc học tập tại các trường đại học lớn trên thế giới

Hỏi xin trực tiếp bài báo từ đồng nghiệp

Sử dụng dịch vụ Interlibrary Loans ( ILL ) tùy theo thỏa thuận hợp tác hợp tác giữa những trường ĐH

Cuối cùng, mình nhận thấy quan điểm tính phí hay không tính phí những bài báo vẫn còn nhiều tranh cãi. Bản thân mình cũng không biết ủng hộ bên nào. Dù sao thì giới khoa học của Nước Ta cũng đâu có giàu sang gì, mua một bài báo mà mất hết mấy chục đô la Mỹ cũng đau lòng lắm chứ. Tuy nhiên, sau khi sử dụng hết những cách để tải về không lấy phí mà không được, nếu đó là một nghiên cứu và điều tra quan trọng, thì cứ vô tư mua bài thôi. Khổ nỗi, theo kinh nghiệm tay nghề của mình, có những bài muốn mua mà cũng không mua được mọi người ạ. Làm khoa học cực khổ trăm bề ! ! ! 😹 Nếu bạn nào biết thêm những phương pháp khác hoàn toàn có thể comment bên dưới để mọi người cùng học hỏi nhé .

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *