nội dung

Xem toàn bộ tài liệu Lớp 9: tại đây

Giải Bài Tập Vật Lí 9 – Bài 20 : Tổng kết chương I : Điện học giúp HS giải bài tập, nâng cao năng lực tư duy trừu tượng, khái quát, cũng như định lượng trong việc hình thành những khái niệm và định luật vật lí :

Bài 1 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Cường độ dòng điện I chạy qua 1 dây dẫn phụ thuộc như thế nào vào hiệu điện thế U giữa 2 đầu đoạn dây đó?

Lời giải:

Cường độ dòng điện I chạy qua một dây dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế U giữa hai đầu dây dẫn đó .

Bài 2 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Nếu đặt hiệu điện thế U giữa hai đầu một dây dẫn và I là cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn đó thì thương số U/I là giá trị của đại lượng nào đặc trưng cho dây dẫn? Khi thay đổi hiệu điện thế U thì giá trị này có thay đổi không? Vì sao?

Lời giải:

– Thương số U / I là giá trị của điện trở R đặc trưng cho dây dẫn .
– Khi đổi khác hiệu điện thế U thì giá trị này không đổi, vì hiệu điện thế U tăng ( hoặc giảm ) bao nhiêu lần thì cường độ dòng điện I chạy qua dây dẫn đó cũng tăng ( hoặc giảm ) bấy nhiêu lần .

Bài 3 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Vẽ sơ đồ mạch điện, trong đó sử dụng ampe kế và vôn kế để xác định điện trở của 1 dây dẫn.

Lời giải:

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 3 Trang 54

Bài 4 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Viết công thức tính điện trở tương đương đối với:

a. Đoạn mạch gồm hai điện trở R1 và R2 mắc tiếp nối đuôi nhau .
b. Đoạn mạch gồm hai điện trở R1 và R2 mắc song song .

Lời giải:

Công thức tính điện trở tương tự so với :
Đoạn mạch gồm hai điện trở R1 và R2 mắc tiếp nối đuôi nhau : Rtđ = R1 + R2
Đoạn mạch gồm hai điện trở R1 và R2 mắc song song .

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 4 Trang 54 1

Bài 5 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Hãy cho biết:

a ) Điện trở của dây dẫn biến hóa như thế nào khi chiều dài của nó tăng lên ba lần ?
b ) Điện trở của dây dẫn đổi khác như thế nào khi tiết diện của nó tăng lên 4 lần ?
c ) Vì sao dựa vào điện trở suất hoàn toàn có thể nói đồng dẫn điện tốt hơn nhôm ?
Hệ thức nào biểu lộ mối liên hệ giữa điện trở suất R của dây dẫn với chiều dài l, tiết diện S và điện trở suất ρ của vật tư làm dây dẫn ?

Lời giải:

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 5 Trang 54

Bài 6 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Viết đầy đủ các câu dưới đây:

a. Biến trở là một điện trở … … và hoàn toàn có thể được dùng để … …
b. Các điện trở dùng trong kĩ thuật có size … … và có trị số được … .. hoặc được xác lập theo những … …

Lời giải:

a. Biến trở là một điện trở hoàn toàn có thể biến hóa trị số và hoàn toàn có thể được dùng để biến hóa, kiểm soát và điều chỉnh cường độ dòng điện
b. Các điện trở dùng trong kĩ thuật có size nhỏ và có trị số được ghi sẵn hoặc được xác lập theo những vòng màu

Bài 7 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Viết đầy đủ các câu dưới đây:

a. Số oát ghi trên mỗi dụng cụ điện cho biết …
b. Công suất tiêu thụ điện năng của một đoạn mạch bằng tích …

Lời giải:

a. Số oát ghi trên mỗi dụng cụ điện cho biết công suất định mức của dụng cụ đó.

b. Công suất tiêu thụ điện năng của một đoạn mạch bằng tích của hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch và cường độ dòng điện chạy qua đoạn đó.

Bài 8 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Hãy cho biết:

a ) Điện năng sử dụng bởi một dụng cụ được xác lập theo hiệu suất. Hiệu điện thế, cường độ dòng điện và thời hạn sử dụng bằng những công thức nào ?
b ) Các dụng cụ điện có dụng gì trong việc đổi khác nguồn năng lượng ? Nêu một số ít ví dụ .

Lời giải:

a. Ta có : A = P.t = U.I.t
b. Các dụng cụ điện có công dụng đổi khác chuyển hóa điện năng thành những dạng nguồn năng lượng khác
Chẳng hạn :
– Bóng đèn dây tóc nóng sáng đổi khác phần đông điện năng thành nhiệt năng và một phần nhỏ thành nguồn năng lượng ánh sáng
– Bếp điện, nồi cơm điện, bàn là điện, mỏ hàn điện … đổi khác hầu hết điện năng thành nhiệt năng

Bài 9 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Phát biểu và viết hệ thức của định luật Jun – Len-xơ

Lời giải:

– Định luật Jun – Len-xơ. Năng lượng tỏa ra ở dây dẫn khi có dòng điện chạy qua tỉ lệ thuận với bình phương cường độ dòng điện, với điện trở của dây dẫn và thời hạn dòng điện chạy qua
– Biểu thức : Q = I2. R.t

Bài 10 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Cần phải thực hiện những quy tắc nào để đảm bảo an toàn khi sử dụng điện?

Lời giải:

– Chỉ làm thí nghiệm dành cho học viên trung học cơ sở với hiệu điện thế dưới 40V .
– Phải sử dụng những dây dẫn có vỏ bọc cách điện theo đúng lao lý
– Cần mắc cầu chì có cường độ định mức tương thích với mỗi dụng cụ điện dùng ở mạng điện mái ấm gia đình
– Không được tự mình tiếp xúc với mạng điện mái ấm gia đình .
– Ở mái ấm gia đình, trước khi thay bóng đèn hỏng phải ngắt công tắc nguồn hoặc rút cầu chì của mạch điện có bóng đèn và bảo vệ cách diện giữa khung hình người và nền nhà, tường gạch .
– Nối đất cho vỏ sắt kẽm kim loại của những dụng cụ hay thiết bị điện .

Bài 11 (trang 54 SGK Vật Lý 9): Hãy cho biết:

a. Vì sao phải sử dụng tiết kiệm ngân sách và chi phí điện năng ?
b. Có những cách nào để sử dụng tiết kiệm ngân sách và chi phí điện năng ?

Lời giải:

• Cần tiết kiệm ngân sách và chi phí điện vì :
– Trả tiền điện ít hơn, do đó giảm bớt tiêu tốn cho mái ấm gia đình hoặc cá thể
– Các thiết bị và dụng cụ điện được sử dụng bền vững hơn, do đó cũng góp thêm phần giảm bớt tiêu tốn về điện .
– Giảm bớt sự cố gây tổn hại chung cho mạng lưới hệ thống cung ứng điện bị quá tải, đặc biệt quan trọng trong những giờ cao điểm .
– Dành phần điện năng tiết kiệm ngân sách và chi phí cho sản xuất, cho những vùng miền khác còn chưa có điện hoặc cho xuất khẩu
• Các cách tiết kiệm chi phí điện :
– Sử dụng những dụng cụ hay thiết bị có hiệu suất hợp lý, vừa đủ mức thiết yếu
– Chỉ sử dụng những dụng cụ hay thiết bị điện trong những lúc thiết yếu .

Bài 12 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Đặt một hiệu điện thế 3V vào hai đầu dây dẫn bằng hợp kim thì cường độ dòng điện chạy qua dầy dẫn này là 0,2 A. Hỏi nếu tăng thêm 12V nữa cho hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn này điện qua nó có giá trị nào dưới đây?

A. 0,6 A
B. 0,8 A
C. 1 A
D. Một giá trị khác những giá trị trên .

Tóm tắt:

U1 = 3V ; I1 = 0,2 A ; U2 = U1 + 12 ; I2 = ?

Lời giải:

Chọn câu C.
Vì U2 = U1 + 12 = 3 + 12 = 15V = 5. U1
Do đó U tăng 5 lần nên I cũng tăng 5 lần. Khi đó I = 1A .

Bài 13 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Đặt một hiệu điện thế U vào hai đầu các dây dẫn khác nhau và đo cường độ dòng điện I chạy qua mỗi dây dẫn đó. Câu phát hiểu nào sau ở đây là đúng khi tính thương số U/I cho mỗi dây dẫn.

A. Thương số này có giá trị như nhau so với những dây dẫn
B. Thương số này có giá trị càng lớn so với dây dẫn nào thì dây dẫn đó có điện trở càng lớn .
C. Thương số này có giá trị càng lớn so với dây dẫn nào thì dây dẫn đó có điện trở càng nhỏ .
D. Thương số này không có giá trị xác lập so với mỗi dây dẫn .

Lời giải:

Chọn câu B. Thương số này có giá trị càng lớn so với dây dẫn nào thì dây dẫn đó có điện trở càng lớn .

Bài 14 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Điện R1 = 30Ω chịu được dòng điện có độ lớn nhất là 2A và điện trở R2 = 10Ω chịu được dòng điện có cường độ lớn nhất là 1A. Có thể mắc nối tiếp hai điện trở này vào hiệu điện thế nào dưới đây?

A. 80V, vì điện trở tương tự của mạch là 40 Ω và chịu được dòng điện có cường độ lớn nhất 2A .
B. 70V, vì điện trở R1 chịu được hiệu điện thế lớn nhất 60V, điện trở R2 chịu được 10V .
C. 120V, vì điện trở tương tự của mạch là 40 Ω và chịu được dòng điện có cường độ dòng điện có cường độ tổng số là 3A .
D. 40V, vì điện trở tương tự của mạch là 40 Ω và chiu đươc dòng điên có cường đô 1A .

Tóm tắt:

R1 = 30 Ω ; I1 max = 2A ; R2 = 10 Ω ; I2 max = 1A ; R1 tiếp nối đuôi nhau R2 ;
Ugiới hạn = ?

Lời giải:

Chọn câu D. 40V
Điện trở tương tự khi ghép nối tiếp hai điện trở :
Rtđ = R1 + R2 = 30 + 10 = 40 Ω
Vì khi ghép nối tiếp I1 = I2 = I, mà I1 max > I2 max nên để bảo vệ R2 không bị hỏng ( tức là dòng qua R2 không được vượt quá I2 max = 1A ) thì cường độ dòng điện cực lớn qua đoan mạch là I = I1 max = 1A .

Khi đó hiệu điện thế giới hạn có thể đặt vào hai đầu đoạn mạch là:

Ugiới hạn = I.Rtđ = 1.40 = 40V

Bài 15 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Có thể mắc song song hai điện trở đã cho ở câu 14 vào hiệu điện thế nào dưới đây?

A. 10V
B. 22,5 V
C. 60V
D. 15V

Tóm tắt:

R1 = 30 Ω ; I1 max = 2A ; R2 = 10 Ω ; I2 max = 1A ; R1 song song R2 ;
Ugiới hạn = ?

Lời giải:

Chọn câu A. 10V
Hiệu điện thế giới hạn của R1 là : U1 max = I1 max. R1 = 2.30 = 60V
Hiệu điện thế giới hạn của R2 là : U2 max = I2 max. R2 = 1.10 = 10V
Vì R1 và R2 ghép song song nên U1 = U2 = U. Do vậy hiệu điện thế đặt vào hai đầu đoạn mạch không được vượt quá hiệu điện thế cực lớn của cả R1 và R2 .
U ≤ U1 max = 60V và U ≤ U2 max = 10V
Ta chọn Umax = 10V là thỏa mãn nhu cầu cả hai điều kiện kèm theo trên .

Bài 16 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Một dây dẫn đồng chất, chiều dài l, tiết diện S có điện trở là 12Ω được gập đôi thành dây dẫn mới có chiều dài l/2. Điện trở của dây dẫn mới này có trị số:

A. 6 Ω
B. 2 Ω
C. 12 Ω
D. 3 Ω

Tóm tắt:

l1 = l ; S1 = S ; R1 = 12 Ω ; l2 = l / 2 ; S2 = 2S ; R2 = ?

Lời giải:

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 16 Trang 55 1

→ R2 = 12/4 = 3 Ω

Bài 17 (trang 55 SGK Vật Lý 9): Khi mắc nối tiếp hai điện trở R1 và R2 vào hiệu điện thế 12V thì dòng điện qua chúng có cường độ I = 0,3A. Nếu mắc song song hai điện trở này cũng vào hiệu điện thế 12V thì dòng điện mạch chính có cường độ I’ = 1,6A. Hãy tính R1 và R2

Tóm tắt:

R1 tiếp nối đuôi nhau R2 ; Unt = 12V ; Int = 0,3 A
R1 song song R2 ; Uss = 12V ; Iss = 1,6 A ; R1 = ? ; R2 = ?

Lời giải:

Khi R1 mắc tiếp nối đuôi nhau với R2 thì :
Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 17 Trang 55 1 ↔ R1 + R2 = 40Ω (1)
↔ R + R = 40 Ω ( 1 )Khi R1 mắc song song với R2 thì :

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 17 Trang 55 2

Thay ( 1 ) vào ( 2 ) ta được R1. R2 = 300
Ta có : R2 = 40 – R1 → R1. ( 40 – R1 ) = 300 ↔ – R12 + 40R1 – 300 = 0 ( * )
Giải ( * ) ta được : R1 = 30 Ω ; R2 = 10 Ω hoặc R1 = 10 Ω ; R2 = 30 Ω .

Bài 18 (trang 56 SGK Vật Lý 9): a) Tại sao bộ phận chính của những dụng cụ đốt nóng bằng điện đều làm bằng dây dẫn có điện trở suất lớn?

Tính điện trở của ấm điện có ghi 220V – 1000W khi ấm hoạt động giải trí thông thường .
Dây điện trở của ấm điện trên dây làm bằng nicrom dài 2 m và có tiết diện tròn. Tính đường kính tiết diên của dây điện trở này .

Lời giải:

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 18 Trang 56

Bài 19 (trang 56 SGK Vật Lý 9): Một bếp điện loại 220V – 1000W được sử dụng với hiệu điện thế 220V để đun sôi 2 l nước có nhiệt độ ban đầu 25oc. Hiệu suất của quy trình đun là 85%.

a. Tính thời hạn đun sôi nước, biết nhiệt dung riêng của nước 4200 J / kg. K .
b. Mỗi ngày đun sôi 41 nước bằng nhà bếp điện trên đây cùng với điều kiện kèm theo đã cho, thì trong 1 tháng ( 30 ngày ) phải trả bao nhiêu tiền điện cho việc đun nước này ? Cho rằng giá điện là 700 đồng mỗi kW. h .
c. Nếu gập đôi dây điện trở của nhà bếp này và vẫn sử dụng hiệu điện thế 220V thì thời hạn đun sôi 21 nước có nhiệt độ bắt đầu và hiệu suất như trên là bao nhiêu ?

Tóm tắt:

Bếp điện : Um = 220V, Pm = 1000W ; U = 220V ; V1 = 2 l ↔ m1 = 2 kg ; T0 = 25 ºC ; H = 85 %
a ) c = 4200J / kg. K ; t = ?
b ) V2 = 4 l ↔ mét vuông = 4 kg ; 700 đồng / 1 kW. h ; Tiền = ?
c ) Gập đôi dây ; t ’ = ?

Lời giải:

a ) Nhiệt lượng cần cung ứng để đun sôi nước là :
Qcó ích = m1. c. Δtº = 2.4200. ( 100 – 25 ) = 630000 ( J )
Ta có :

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 19 Trang 56 1
Nhiệt lượng do nhà bếp điện tỏa ra là :

Giải bài tập Vật Lý 9 | Để học tốt Vật Lý 9 Bai 19 Trang 56 2

Vì U = Um = 220 nên nhà bếp hoạt động giải trí với hiệu suất P = Pm = 1000W
Ta có : Qtp = A = P.t
Thời gian đun sôi nước là : t = Qtp / P. = 741176,5 / 1000 = 741 ( s ) = 12,35 phút
b ) Nhiệt lượng do nhà bếp tỏa ra để đun sôi 4 lít nước là :
Q1 = 2. Qtp = 2.741176,5 = 1482353 ( J ) ( vì mét vuông = 4 kg = 2 m1 )
Nhiệt lượng do nhà bếp điện tỏa ra trong 30 ngày là :
Q2 = 1482353.30 = 44470590 ( J )
Điện năng tiêu thụ trong 1 tháng là :
A = Q2 = 44470590 J = 12,35 kW. h ( vì 1 kW. h = 3600000J )
Tiền điện phải trả là : Tiền = A. 700 = 12,35. 700 = 8645 đồng
c ) Do gập đôi dây điện trở nên : tiết diện dây tăng 2 lần ⇒ điện trở giảm 2 lần
và chiều dài dây giảm 2 lần ⇒ điện trở giảm 2 lần. Vậy R giảm 4 lần
Dựa vào công thức P = U2 / R nên khi R giảm 4 lần thì P. tăng 4 lần, khi đó :
P. ’ = 4.1000 = 4000 ( W )
Thời gian đun sôi nước là : t ’ = Qtp / P. = 741176,5 / 4000 = 185 ( s ) = 3,08 phút

Bài 20 (trang 56 SGK Vật Lý 9): Một khu dân cư sử dụng công suất điện trung bình là 4,95 kW với hiệu điện thế 220V. Dây tải điện từ trạm cung cấp tới khu dân cư này có điện trở tổng cộng là 0,4Ω.

a. Tính hiệu điện thế giữa hai đầu đường dây tại trạm phân phối điện .
b. Tính tiền điện mà khu này phải trả trong một tháng ( 30 ngày ), biết rằng thời hạn dùng điện trong một ngày trung bình là 6 giờ và giá điện 700 đồng mỗi kW. h .
c. Tính điện năng hao phí trên đây tải điện trong một tháng .

Tóm tắt:

P = 4,95 kW = 4950W ; U = 220V ; Rdây tải = Rd = 0,4 Ω
a ) U = ?
b ) t0 = 6 h ; t = 6.30 = 180 h ; 700 đồng / 1 kW. h ; T = ? đồng
c ) Ahao phí = Ahp = ?

Lời giải:

a )
Cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn là : I = P. / U = 4950 / 220 = 22,5 A
( U là hiệu điện thế ở khu dân cư )
Hiệu điện thế đặt vào hai đầu đường dây tại trạm cung ứng điện là :
UAB = U + ΔU = U + I.Rd = 220 + 22,5. 0,4 = 229 ( V )
( ΔU là phần hiệu điện thế bị hao hụt do dây truyền tải có điện trở Rd )
b ) Lượng điện năng tiêu thụ trong một tháng là :
A = P.t = 4,95 kW. 180 h = 891 kW. h
Tiền điện phải trả trong một tháng là :

T = A.700 = 891.700 = 623700 đồng

c ) Lượng điện năng hao phí trên đường dây tải trong một tháng là :
Ahp = Php. t = I2. Rd. t = ( 22,5 ) 2.0,4. 180 h = 36450W. h = 36,45 kW. h

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *